Từ việc ký tên đến viết một bức thư, hành động viết lách dường như rất đỗi bình thường. Nhưng ẩn sau mỗi nét chữ là một bản giao hưởng phức tạp được chỉ huy bởi não bộ và thực thi bởi hệ thần kinh - cơ.
Não bộ xử lý ngôn ngữ để viết như thế nào?
Trước khi bạn có thể viết một từ, não bộ phải hình thành ý tưởng và chuyển nó thành ngôn ngữ. Đây là sân khấu chính của hai vùng não đặc biệt, hoạt động như một cặp đôi biên kịch và đạo diễn tài ba.
- Vùng Wernicke (Nhà biên kịch): Nằm ở thùy thái dương, vùng này chịu trách nhiệm lựa chọn và sắp xếp từ ngữ cho đúng ngữ pháp và ý nghĩa. Nó giúp bạn quyết định xem nên viết "bầu trời màu xanh" thay vì "xanh màu trời bầu".
- Vùng Broca (Người chỉ đạo sản xuất): Sau khi kịch bản được soạn thảo, vùng Broca ở thùy trán sẽ nhận lấy. Nó lên kế hoạch chi tiết cho các chuyển động cần thiết của bàn tay và ngón tay để tạo ra từng ký tự. Vùng này sẽ gửi "bản kế hoạch" vận động này đến vỏ não vận động.
Quá trình này giải thích vì sao chúng ta có thể viết ra những gì mình suy nghĩ một cách mạch lạc. Nếu một trong hai vùng này bị tổn thương, khả năng viết và ngôn ngữ của chúng ta sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Hệ thần kinh điều khiển chuyển động tay ra sao?
Khi não bộ đã có kế hoạch, làm thế nào để bàn tay thực hiện chính xác? Đó là lúc hệ thần kinh vào cuộc, hoạt động như một mạng lưới cáp quang siêu tốc truyền tín hiệu từ trung ương đến từng đầu ngón tay.
Vỏ não vận động, sau khi nhận lệnh từ vùng Broca, sẽ gửi các xung điện qua tủy sống và các dây thần kinh ngoại biên. Các tín hiệu này di chuyển đến các cơ nhỏ trong cẳng tay, bàn tay và ngón tay, ra lệnh cho chúng co và duỗi một cách cực kỳ chính xác.
Đây được gọi là vận động tinh, một kỹ năng phức tạp đòi hỏi sự phối hợp của rất nhiều nhóm cơ nhỏ. Hãy xem quá trình này diễn ra như thế nào:
- Lệnh được gửi đi: Vỏ não vận động phát tín hiệu.
- Truyền tải: Tín hiệu đi qua tủy sống và đến các dây thần kinh ở cánh tay.
- Thực thi: Các cơ ở bàn tay và ngón tay nhận lệnh và thực hiện chuyển động tay để cầm bút và tạo ra nét chữ.
- Phản hồi liên tục: Mắt của bạn sẽ quan sát nét chữ và gửi thông tin ngược về não, giúp điều chỉnh lực và hướng đi của bút theo thời gian thực.
>>> Đừng bỏ lỡ: Cơ, xương và não bộ đã phối hợp với nhau ra sao để chúng ta có thể chạy?
Quá trình học viết và chữ viết cá nhân hình thành từ đâu?
Không ai sinh ra đã biết viết. Đây là một kỹ năng được rèn luyện qua nhiều năm, củng cố các kết nối thần kinh trong não bộ – một quá trình gọi là sự dẻo dai của thần kinh (neuroplasticity).
Khi một đứa trẻ tập viết, não của chúng phải làm việc rất vất vả để phối hợp thị giác (nhìn chữ mẫu), ngôn ngữ (hiểu ký tự) và vận động (điều khiển tay).
Mỗi lần luyện tập là một lần củng cố con đường thần kinh cho hành động đó. Dần dần, các chuyển động trở nên tự động hơn và ít tốn sức hơn.
>>> Bài viết liên quan: Cơ bắp đã tạo ra sức bật mạnh mẽ như thế nào để chúng ta có thể nhảy?
Vậy tại sao mỗi người lại có chữ viết khác nhau? Chữ viết tay là một dấu ấn độc đáo của sinh học cơ thể và kinh nghiệm cá nhân. Nó bị ảnh hưởng bởi:
- Cấu trúc sinh học: Độ dài ngón tay, sức mạnh của hệ cơ, và cấu trúc khớp.
- Cách học viết: Phương pháp được dạy ở trường, loại bút sử dụng.
- Tính cách và thói quen: Tốc độ viết, sự cẩn thận, và cả trạng thái cảm xúc.
Hành trình từ một đứa trẻ nguệch ngoạc những nét chữ đầu tiên đến một người lớn với chữ viết tay riêng biệt là minh chứng sống động cho khả năng học hỏi và thích nghi đáng kinh ngạc của bộ não con người.
Câu trả lời cho câu hỏi vì sao chúng ta có thể viết nằm ở sự kết hợp hoàn hảo giữa khả năng xử lý ngôn ngữ của não bộ, hệ thống truyền tin hiệu quả của thần kinh, và sự khéo léo của hệ cơ.
>>> Xem bài viết này: Cơ thể người nổi trong nước như thế nào để chúng ta có thể bơi?
