Nếu thời trang nhanh là một con đường thẳng dẫn đến bãi rác, thì thời trang tuần hoàn chính là một vòng tròn khép kín. Nơi quần áo được tái sinh, mang lại giá trị vô tận và giảm gánh nặng cho hành tinh của chúng ta.
Thời trang tuần hoàn là gì?
Thời trang tuần hoàn là một cách tiếp cận thuộc hệ thống kinh tế tuần hoàn, nơi quần áo được thiết kế để có vòng đời sử dụng lâu nhất có thể.
Thay vì đi theo mô hình "sản xuất - sử dụng - vứt bỏ", nó khuyến khích việc "sản xuất - sử dụng - tái sử dụng - sửa chữa - tái chế".
Hãy tưởng tượng nó giống như một thư viện sách. Một bộ quần áo (quyển sách) được sản xuất bền đẹp, được bạn sử dụng (mượn đọc), sau đó được bán lại hoặc cho thuê (trả lại thư viện), được sửa chữa nếu cần, và rồi lại đến tay một người dùng mới.
Cuối cùng, khi không thể sử dụng được nữa, nó sẽ được tái chế vải để tạo ra sản phẩm mới. Đây chính là giải pháp triệt để cho vấn nạn rác thải thời trang do thời trang nhanh gây ra.
Các mô hình kinh doanh thời trang tuần hoàn phổ biến
Để hiện thực hóa lý thuyết, nhiều mô hình kinh doanh sáng tạo đã ra đời, giúp người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận và tham gia vào vòng lặp của thời trang tuần hoàn.
Dưới đây là những mô hình phổ biến nhất hiện nay:
- Cho thuê (Rental): Các dịch vụ cho thuê quần áo theo tháng hoặc theo từng món đồ, đặc biệt là trang phục dự tiệc. Mô hình này giúp bạn luôn có đồ mới để mặc mà không cần sở hữu quá nhiều, giảm tiêu thụ và lãng phí.
- Bán lại (Resale): Các nền tảng ký gửi hoặc chợ đồ cũ (secondhand) online và offline. Việc này giúp kéo dài vòng đời của một sản phẩm, biến tủ đồ của người này thành kho báu của người khác.
- Sửa chữa (Repair): Nhiều thương hiệu bắt đầu cung cấp dịch vụ sửa chữa miễn phí hoặc giá rẻ cho sản phẩm của họ. Điều này khuyến khích người dùng giữ gìn và sửa quần áo thay vì vứt bỏ khi chúng bị hư hỏng nhẹ.
- Tái chế thành sản phẩm mới (Recycling): Đây là bước cuối cùng và quan trọng nhất. Các công ty thu gom quần áo cũ, sử dụng công nghệ để tách sợi và dệt thành vải mới, khép kín hoàn toàn vòng đời của sản phẩm.
>>> Bổ sung thêm kiến thức: Sản xuất bền vững: khoa học vật liệu và công nghệ xanh
Vai trò của người tiêu dùng trong thời trang tuần hoàn
Các thương hiệu và mô hình kinh doanh không thể tự mình tạo ra sự thay đổi. Chính người tiêu dùng mới là nhân tố quyết định sự thành công của thời trang tuần hoàn.
Bạn có thể đóng góp một cách tích cực thông qua những hành động thiết thực sau:
- Mua sắm có ý thức: Ưu tiên chất lượng hơn số lượng. Trước khi mua, hãy tự hỏi: "Món đồ này có bền không? Mình sẽ mặc nó nhiều lần chứ?". Hỗ trợ các thương hiệu theo đuổi thời trang bền vững.
- Chăm sóc quần áo đúng cách: Giặt, phơi và bảo quản theo hướng dẫn của nhà sản xuất sẽ giúp quần áo bền đẹp lâu hơn đáng kể.
- Sửa chữa và sáng tạo (Upcycle): Một vết rách nhỏ hay một chiếc cúc bị mất hoàn toàn có thể được sửa chữa. Bạn cũng có thể biến quần jean cũ thành túi xách hoặc quần short cá tính.
- Tham gia vào các mô hình tuần hoàn: Thay vì mua một chiếc váy dạ hội đắt tiền chỉ để mặc một lần, hãy thử thuê nó. Bán lại những món đồ bạn không còn mặc để chúng có một cuộc đời mới.
>>> Mở rộng kiến thức: Tiêu dùng xanh: đo lường tác động môi trường qua lựa chọn
Thời trang tuần hoàn không phải là một xu hướng xa vời, nó bắt đầu từ những lựa chọn nhỏ trong tủ đồ của bạn. Hãy cùng nhau thay đổi cách chúng ta tiêu dùng, biến mỗi bộ trang phục thành một phần của tương lai bền vững.
>>> Nắm rõ thêm: Lối sống xanh: phân tích khoa học về giảm dấu chân carbon